Gậy Ông Đập Lưng Ông

Thân chào các Bê (*),

Xưa nay, Đệ vẫn tự nhủ là không bàn chuyện chính trị và tôn giáo (đặc biệt là chính trị ở Việt Nam), hôm nay cũng xin giữ như vậy. Tuy nhiên đề tài ngày hôm nay là nói đến chuyện định chế xã hội, mà người tạo ra nó với mục đích làm hại người khác, lại quay lại mà đập lại chính người tạo ra nó. Thành ngữ gọi là: "Gậy Ông Đập Lưng Ông."

Dạ, dạ Đệ xin vào đề...
Chuyện xảy ra trong Thượng Viện Liên Bang Hoa Kỳ: vào năm 2013 khi lãnh đạo khối đa số lúc đó là thuộc đảng Dân Chủ, Harry Reid, dùng một chiêu (hợp pháp) gọi là "nuclear option" (phụ chú C) để giảm túc số bầu (chỉ còn là đa số đơn giản 50+/100) cho việc ngưng tranh luận không ngừng (stopping the fillibuster) trong thủ tục phê chuẩn các chức vụ do Tổng Thống (POTUS) đệ nạp cho Thượng Viện (Senate). Quan trọng vì:

• Thường thì phe chống sẽ tranh luận không ngừng (có khi họ mang Thánh Kinh ra đọc)
• cho tới khi phe bên kia phải rút lui và việc phê chuẩn coi như không thành hoặc 
• khi phe bên kia có đủ đa số 60 phiếu hay hơn để thông qua việc phê chuẩn.
• Nuclear option mà Harry Reid xử dụng là trong việc phê chuẩn các đề cử của POTUS (ngoại trừ các đề cử vào Tối Cao Pháp Viện--Supreme Court of the U.S. hay viết tắt là SCOTUS). 
• Reid thành công trong đòn phép này và Thượng Viện với đa số Dân Chủ, lúc ấy, hầu như là toàn quyền phê chuẩn các đề cử của POTUS.
• Bốn năm sau, 2017, đảng Cộng Hòa có đa số trong Thượng viện với thủ lãnh Mitch McConnell, và ông xử dụng nuclear option một lần nữa và lần này bao gồm cả những đề cử của POTUS cho các chức vụ trong SCOTUS. Trong Thượng viện thì tiền lệ rất quan trọng và ông Reid đã tạo một tiền lệ. Đây là trường hợp phê chuẩn cho Tối Cao Pháp Viên (Justice) Neil Gorsuch. Chúng ta đã biết là phê chuẩn cho chức vụ SCOTUS được POTUS đề cử rất, rất là quan trọng và cựu Tổng Thống Trump đã đưa được 3 người bảo thủ vào SCOTUS. Việc này nâng tỷ số trong SCOTUS lên 6/9 cho phe bảo thủ và chức vụ Thẩm Phán Tối Cao là chức vụ trọn đời. Có nghĩa là nước Mỹ sẽ có SCOTUS bảo thủ trong một tương lai rất dài.

Lịch sử cho thấy một chiêu của phe Dân Chủ đã bị phe Cộng Hòa dùng gậy của ông đập vào lưng ông.

Ngày nay, cũng chính SCOTUS bảo thủ này ra phán quyết là Tổng Thống Liên Bang Hoa Kỳ được miễn tố trong tất cả mọi quyết định khi thi hành trách nhiệm của Tổng Thống. Phe Dân Chủ đang la làng về phán quyệt này vì nó "phong vương" cho POTUS (ngay cả trường hợp POTUS ra lệnh ám sát đối thủ của mình khi cần "bảo vệ Hiến Pháp").

Phe Dân Chủ bị đập một gậy rất nặng; nhưng xin đừng quên là đương kim Tổng Thống Hoa Kỳ là Dân Chủ và nhiệm kỳ của ông chưa chấm dứt cho tới ngày 20 tháng Giêng 2025. Không biết ông có dùng chính cái gậy này mà đập lung tung hay không?

Chúc các Bê một cuối tuần vui vẻ bên gia đình và người thân.
Thân,

Chú thích:
(*) Bê là Bê 60: Từ chữ tắt B60 (Beyond 60 years young) để chỉ các bác trên 60 tuổi trẻ. Các cụ cứ nói: "Sai một ly, đi một dặm" quả là chẳng sai bao giờ!

Phụ chú:
A. Blogs Đã Viết--Theo Đề Tài
B. https://en.wikipedia.org/wiki/Nuclear_option
C. Wikipedia - Lựa Chọn Hạt Nhân

K.I.S.S Principle

Thân chào các Bê (*),

Tuần trước tình cờ mà Đệ xem một Youtube video cho thấy hai người Việt quá mừng và khoe là xe hơi đã được cập nhật phần mềm (software update). Hai người muốn khoe cho người xem về tính năng của phần mềm mới; nhưng hết bấm nút này đến nút khác: loay hoay khá lâu mà Đệ không nghĩ ra là họ muốn trình bầy cái gì... 

Họ có vẻ bực bội vì không nhớ tiến trình để làm điều họ muốn (có thể là update version thay đổi giao diện) mà người xem video cũng bực mình vì mất thì giờ... Đệ nghĩ ngay đến sự nguy hiểm khi những người này vừa lái xe, vừa tìm cách thiết định (setting) điều gì họ muốn và màn hình phức tạp sẽ làm chia trí người lái như thế nào.

Dạ, dạ Đệ xin vào đề...

Haiz, từ lâu rồi Antoine de Saint Exupéry đã nói "La perfection soit atteinte non quand il n'y a plus rien à ajouter, mais quand il n'y a plus rien à retrancher." (It seems that perfection is reached not when there is nothing left to add, but when there is nothing left to take away hay trong tiếng Việt: Sự hoàn hảo đạt được không phải khi không còn gì để thêm vào mà là khi không còn gì để bớt.) 

Đấy! ông nói là hoàn hảo đạt được khi tối giản mà vẫn làm được điều mình muốn.

Không ai học về thiết kế lập trình màn hình (computer user interface designing) mà không nghe qua một nguyên tắc căn bản bằng tiếng Anh: 

• Keep It Simple, Stupid! Hay viết tắt là K.I.S.S (Giữ cho đơn giản, ngốc ơi; đọc giống như kiss-- nghĩa là "hôn")

Một thí dụ là Apple Carplay (AC). AC giữ vững nguyên tắc K.I.S.S. 

Đơn giản và:

• Ít chữ. Nhưng đủ để diễn đạt ý.
• Hình lớn và dễ hiểu
• Màn hình được phân chia rõ ràng.
• Cho phép thêm bớt các apps khác. Dầu biết là mình có thể thêm app này, app kia; nhưng xin đừng làm rối mắt với quá nhiều app mà thỉnh thoảng mình mới dùng. 

Apple CarPlay Screen trên xe của Đệ. K.I.S.S.
App bên phải ở dưới là lịch ngày với lượng đường trong máu (thay đổi liên tục với thời gian).  

Người dùng nên giữ màn hình đơn giản với những app tối cần thiết. Các tính năng và apps có thể được thêm bớt nhưng chỉ làm được khi xe không chạy.

Ngày nay, voice commands (khẩu lệnh cho máy tính) khá phổ biến nhưng chỉ nên dùng với điều kiện là máy hiểu khi mình nói (có thể thực hiện bằng cách huấn luyện máy khi xe chưa chạy; voice recognition training). Điều quan trọng là người lái không nên khoe khả năng này khi xe đang chạy.

Chúc các Bê một cuối tuần vui vẻ bên gia đình và người thân.
Thân,

Chú thích:
(*) Bê là Bê 60: Từ chữ tắt B60 (Beyond 60 years young) để chỉ các bác trên 60 tuổi trẻ. Người già thì chậm nhưng nếu cứ muốn tranh đua với người trẻ, bằng cách chứng tỏ là mình vẫn có khả năng đọc màn hình phức tạp, thì thật... dở hơi!

Phụ chú:
A. Blogs Đã Viết--Theo Đề Tài
B. KISS (Keep it Simple, Stupid) - A Design Principle

Thấy Núi, Thấy Sông

Thân chào các Bê (*),

Trước hết, Đệ xin nói ngay là mình không phải là người theo Phật theo nghĩa quy y Tam Bảo. Nếu có nói sai thì cũng là bình thường vì cái Tuệ của mình còn nông cạn...

Gần đây, có một số người, đến với Phật giáo qua lý luận, qua tự tìm hiểu mà đưa ra những nhận định ... như đúng rồi!  Tìm hiểu  một đạo giáo, một triết lý thì là điều đáng trân trọng nhưng sa lầy trong vũng lầy của phải trái thì thật đáng tiếc...

Dạ, dạ Đệ xin vào đề...

Hôm nay, chỉ xin đề cập tới một đề tài (nhỏ mà lớn) trong triết lý Phật giáo: Buông hay không buông? Bỏ hay không bỏ?

Đã tu Phật thì phải hoàn toàn buông bỏ? Có rất nhiều người cho rằng tu Phật mà chưa buông bỏ là tu chưa tới, tu sai. IMHO, lời chỉ trích này có đúng và có sai. Sau đây là luận lý (một lần nữa, xin nhấn mạnh là Đệ tuy sắp già nhưng cũng còn... non lắm): 

• Theo kinh Bát Nhã thì "sắc tức thị không; không tức thị sắc" (xem phụ chú D). Câu này không có nghĩa là KHÔNG CÓ. Không ở đây là không thực (có), là vô thường nên không nên mê luyến trong "sắc".
• Đeo đồng hồ Rolex hay đồng hồ dỏm thì khác gì nhau nếu mình không có tâm phân biệt? Đến khi mất đồng hồ Rolex mà không luyến tiếc thì là buông rồi đó (nhưng đừng sôi sục mua một cái đồng hồ mới; hãy để hữu duyên thì sẽ có đồng hồ mới).
• Mang lõi nồi cơm điện mà không buông thì cũng là chưa buông! Ai xin (hoặc xin đổi) thì cho: buông rồi đó. Buông mà vẫn nhận vì cần: đây mới là chân nghĩa của buông bỏ.
• Mười bức tranh chăn trâu của Thiền Tông và Đại Thừa, khác nhau rõ nhất là ở bức cuối cùng: (xem phụ chú B)
• Thiền Tông: Sõng tay vào chợ
• Đại Thừa: Ngưu Mục đều dứt
• Sõng tay vào chợ là lại thấy núi là núi, sông là sông. Buông và chưa buông khác gì nhau? Cảnh động hay tâm động? Câu trả lời là cảnh luôn động nhưng nên giữ tâm tĩnh (xem phụ chú E). Vẫn thấy núi là núi, sông là sông nhưng khi này thì chỉ để thưởng thức lúc đương cơ chứ không mê luyến trong tương lai.

Chúc các Bê một cuối tuần vui vẻ bên gia đình và người thân.

Thân,

Chú thích:
(*) Bê là Bê 60: Từ chữ tắt B60 (Beyond 60 years young) để chỉ các bác trên 60 tuổi trẻ. Tuổi Bê rồi thì đừng cố gắng gì nữa. Cố buông thì cũng vẫn là cố.

Phụ chú:
A. Blogs Đã Viết--Theo Đề Tài

B. 10 bức tranh chăn trâu của Đại Thừa và của Thiền Tông

C. Mười Bức Tranh Chăn Trâu

D. Thầy Thích Pháp Hoà cùng các Phật Tử Sắc Tức Thị Không , Không tức Thị Sắc nghĩa là gì ?

E. Cờ bay - Gió động hay Tâm động?

F. Tự ý lấy nồi cơm diện

Đừng Để Mất Một Trải Nghiệm

Thân chào các Bê (*),

Cả tuần nay, hai vợ chồng tôi theo dõi chuyện đang xảy ra tại Việt Nam khi một người tu hạnh đầu đà đi bộ dọc nước Việt Nam nhiều lần. 

Xin nói ngay là Đệ không bàn về chính trị ở VN mà cũng không bàn về tôn giáo.  
Bài này xin được "phiếm loạn" về một kinh nghiệm bản thân khi làm mất đi cơ hội để trải nghiệm một sự kiện. 

Đặc biệt là sự kiện mà mình không phải dễ dàng lập lại trong tương lai nếu mình lỡ làm mất đi. Đánh đổi một trải nghiệm sống để lấy một ký ức được ghi hình điện tử là một cuộc trao đổi lỗ!

Dạ, dạ Đệ xin vào đề...
Điện thoại thông minh (SP) ngày nay, ngoài việc dùng như điện thoại, còn được dùng để chụp hình, quay video, hay live streaming. Hay là thế đấy!

Sau đây là kinh nghiệm của riêng tôi:
2022, trước khi lên chiếc Gondola xuôi dòng sông nhân tạo ở Grand World Phú Quốc, con gái tôi đã dặn là Bố Mẹ đừng quay phim, chụp hình, hãy "enjoy" trải nghiệm này mà không bận tâm ghi hình, vì con tôi sẽ chạy dọc dòng sông với bạn bằng scooter và sẽ thu hình dùm cho vợ chồng tôi. Thế mà khi đã an vị trên chiếc Gondola (may mắn là được lên một chiếc có người mặc y phục Ý và hát vang trên sông), tôi và BigBoss (vì một thói quen), quên lời con dặn, lại lấy SP ra thu hình video!

2024, bây giờ về rồi mới thấy là mình đã quá bận tâm dùng điện thoại mà mất phần trải nghiệm, có một không hai, đi thuyền trên sông với người mặc quần áo Ý, hát nhạc Ý trong khung cảnh như là Venice (dù là dàn dựng lại). 

 

Hình nhờ người hát nhạc chụp dùm.

Đã đành là mình nên "ghi" lại kỷ niệm nhưng không nên vì quá bận rộn với máy móc mà quên đi phần trải nghiệm.

Mấy hôm nay, thấy rất nhiều người xử dụng SP để ghi lại hình ảnh bộ hành với thầy Minh Tuệ mà quên hẳn việc trải nghiệm được ở bên Thầy. Chạy tới, chạy lui, giơ cao, hạ thấp máy hình, tìm góc cạnh, chen lấn, xô đẩy nhau, làm rõ hình có ích chi so với trải nghiệm sống. 

Thật đáng tiếc!

Chúc các Bê một cuối tuần vui vẻ bên gia đình và người thân.
Thân,

Chú thích:
(*) Bê là Bê 60: Từ chữ tắt B60 (Beyond 60 years young) để chỉ các bác trên 60 tuổi trẻ. Ngẫm thì thấy mấy cụ già không có SP mà lại có thì giờ tiếp xúc với người mình kính phục. 

Phụ chú:
A. Blogs Đã Viết--Theo Đề Tài

Tản mạn về ngày Tưởng Nhớ--Memorial Day 2024

Thân chào các Bê (*),
Cho tới nay, Đệ không viết về tháng Tư và cũng ngừng viết về Memorial Day từ năm ngoái. Lý do?

Tháng Tư thì thật là không muốn nhớ tới nữa mà ngày Tưởng Nhớ cuối tháng Năm thì cũng là nhớ và... buồn!

Năm nay xin trở lại với Memorial Day.

Bài đã viết về Memorial Day:

• 2023 Không có bài
• Tản mạn về ngày Tưởng Nhớ--Memorial Day 2022
• Tản mạn về ngày Tưởng Nhớ--Memorial Day 2021
• Tản mạn về ngày Tưởng Nhớ--Memorial Day 2020
• Tản mạn về ngày Tưởng Nhớ--Memorial Day 2019
• Tản mạn về ngày Tưởng Nhớ--Memorial Day 2018
• Tản mạn về ngày Tưởng Nhớ--Memorial Day 2017
• Tản mạn về ngày Tưởng Nhớ--Memorial Day--2016
• Tản mạn về ngày Tưởng Nhớ--Memorial Day - 2015

Dạ, dạ Đệ xin vào đề...

Tại sao lại viết vào ngày Tưởng Nhớ thì đã viết trong blog năm 2015 (đường dẫn ở trên) nên không nhắc lại. 

Còn một thông lệ nữa là không viết về Việt Nam. Năm nay cũng không ngoại lệ nên xin viết về những người đã hy sinh ở chiến trận Ukraine. 

Đặc biệt là nhà thơ Maksym Kryvtsov, ông tử trận vào tháng Giêng năm 2024 (phụ chú C), khi mới 33 tuổi.

Bài thơ ông viết về cái chết:

"My shotgun
rusts
my poor thing
my change of clothes and equipment
will be given to the new recruits
I wish it was spring
to finally
bloom
like a violet.”

Đệ không biết làm thơ nên xin dịch nghĩa như sau:

"Cây súng của tôi
ri sét
thật tội nghiệp
quân phục vả thiết bị của tôi
sẽ được trao cho tân binh khác
tôi ước là nó xảy ra vào mùa Xuân
để rồi

nở ra

một bông hoa tím."

Cuộc chiến nào cũng mang lại khổ đau cho người lính chiến. Ba mươi ba tuổi thì chắc chưa bằng nửa số tuổi của Bê.

Chúc các Bê một cuối tuần vui vẻ bên gia đình và người thân.

Thân,

Chú thích:
(*) Bê là Bê 60: Từ chữ tắt B60 (Beyond 60 years young) để chỉ các bác trên 60 tuổi trẻ. 
Phụ chú:
A. Blogs Đã Viết--Theo Đề Tài

B. Glory to the Heroes’ documents the resilience of those on Ukraine’s front lines

C. Ukrainian poet Maksym Kryvtsov was killed in action on January 7

Ad Hominem

Thân chào các Bê (*), 

Trong tiếng La tinh, Ad Hominem được đặt cho một loại ngụy biện (logical fallacy group) trong lý luận. Ad hominem, hay nôm na là công kích cá nhân (thay vì tập trung vào phần phản biện một định đề hay định kiến), mang tính phổ thông một cách khá là đáng kinh ngạc... 

Dạ, dạ Đệ xin vào đề...

Tính phổ thông của ad hominem vì:

• Không những giới ít học dùng mà giới có học cũng thường dùng!
• Mang tính quốc tế vì trong văn hóa nước nào cũng có người xử dụng nó vì lười suy luận, để không nhận là mình đuối lý.
• Con người thường không hoàn hảo nên công kích cá nhân là khá dễ dàng (so với vận dộng trí não để tìm ra cách phản biện đúng đắn).
• Người nghe lại có khuynh hướng đồng tình với người dùng ad hominem (vì nghe được cái "xấu" của người khác).

Thí dụ thì khá nhiều, Bê nào có thì giờ thì vào phụ chú B mà đọc thêm.

Đệ chỉ xin lấy một thí dụ mà Đệ nghe khá nhiều lần và đã thấy là rất nhiều người nghe và cho là có lý:

 "Anh có hát được như cô ca sĩ ABC không mà anh bầy đặt phê bình là cô ta không hát nổi nốt C5 (Do cao)".

Hừm, cổ họng tôi không cho tôi hát nốt C5 NHƯNG tai tôi có điếc đâu mà tôi không biết là ca sĩ ABC không hát tới nốt C5? Ấy thế mà khối người vẫn cứ đồng tình mà cho là tôi không được phê bình người khác nếu tự mình tôi không làm được!

Cái khó để tránh ad hominem là có những trường hợp chỉ ra sự thiên vị của người nói thì chấp nhận được, không được cho là công kích cá nhân. Thí dụ: "Ông ta là người giàu nên hay chê bai đồ rẻ tiền". Trong trường hợp này thì chỉ ra ông ta là người có tiền có thể là chấp nhận được vì đây có thể là sự thật (xin xem thêm phụ chú C).

Chúc các Bê một cuối tuần vui vẻ bên gia đình và người thân.

Thân,

Chú thích:
(*) Bê là Bê 60: Từ chữ tắt B60 (Beyond 60 years young) để chỉ các bác trên 60 tuổi trẻ. Người già nên tránh dùng ad hominem thì con cháu mới nể phục.

Phụ chú:
A. Blogs Đã Viết--Theo Đề Tài

B. Ad Hominem

C. Britannica: Ad Hominem 

Một Bài Toán Khó

Thân chào các Bê (*),

Hôm nay thì tháng Tư cũng đã qua mà chuyện thế giới thì tốt xấu vẫn xảy ra mà mình chẳng làm sao cản được nên Đệ lại xin viết lăng nhăng cho qua ngày đoạn tháng. Đề tài hôm nay là một bài toán khó trong lập trình cho xe hơi có khả năng trợ lái ở mức ADAS cấp độ 2 trở lên (level 2+): Xe chạy ACC vào khúc cua 90 độ mà đường phẳng (không có độ nghiêng để chống lật). Khó với máy tính nhưng lại khá dễ với con người.

 

Bài blogs để tham khảo:

Bước Chầm Chậm Thôi...Cập Nhật II
ACC - Kiểm Soát Hành Trình Thích Ứng

Dạ, dạ Đệ xin vào đề...

Thường thì khi làm đường đến khúc cua thì đường một bên phải cao hơn bên kia để đối trọng lại với lực ly tâm làm lật xe. Thí dụ dể hiểu là đường đua xe hơi phải giống như lòng chảo nếu không thì lực ly tâm sẽ "bắn" xe ra khỏi đường đua (xem phụ chú D về độ nghiêng của đường). 

County Highway 6, MN
Đường quẹo (90 độ)  tương đối phẳng nên bắt buộc phải chạy chậm lại.
(Hỉnh Google Maps)

Nếu người lái đến khúc cua mà chạy chậm thì xe sẽ an toàn vì lực ly tâm không đáng kể.

Nếu người lái không giảm tốc độ thì:

• Đường nghiêng (một bên cao hơn bên kia) và vận tốc xe sẽ tạo lực đối trọng và giữ xe không lật.
• Đường phẳng (trái và phải bằng nhau) thì lực ly tâm (khi quẹo) sẽ làm xe văng ra khỏi đường.

Bài Toán Khó

Cái khó của ADAS 2+ là có nhiều đoạn đường (thí dụ như tại Hoa Kỳ) cua 90 độ (thẳng góc) mà không có độ nghiêng. Xưa nay, chỉ cần bảng báo là sắp quẹo xe phải chạy chậm lại. Ngày nay, xe chạy với ADAS 2+ cứ giữ nguyên tốc độ (không có bảng cảnh báo hoặc xe không nhận ra cảnh báo) và lại thiết đặt giữ làn đường ACC nên xe tự động chỉnh bánh lái khi quẹo gắt. Xe có khả năng lật nhiều vòng và va vào các chướng ngại vật bên lề đường. 

Giải pháp? Khá nhiều cách nhưng an toàn nhất có lẽ là... người lái phải chủ động. Cái nguy hiểm của chạy ADAS là nó làm người lái trở nên thụ động và không còn phản ứng nhanh khi cần thiết.

•  Tắt ADAS nếu mới đi lộ trình này lần đầu. Những lần sau thì có thể xài ADAS nhưng phải sẵn sàng can thiệp. Tốt nhất là luôn liếc nhìn bản đồ (mà không rời mắt khỏi đường phía trước); thấy đường trước mặt quá cong (hoặc thẳng góc) thì tắt ADAS.
• Xe tự động "biết" giảm tốc độ khi vào cua mà đường không nghiêng. Làm sao biết? Có thể là xe thường xuyên giao dịch với bản đồ (như Google Maps) và nhận cảnh báo phải chậm lại. Xin lưu ý là tốc độ tối đa khi vào cua là dưới 25 dặm một giờ (còn tùy thuộc vào xe gầm cao hay thấp và xe có đằm hay không). Nên cho dù đường có nghiêng nhưng giữ tốc độ cao (như 60 dặm một giờ) thì quẹo gắt vẫn có khả năng làm lật xe.
• Không nên dùng ADAS khi đổ đèo.

Chúc các Bê một cuối tuần vui vẻ bên gia đình và người thân.

Thân,

Chú thích:
(*) Bê là Bê 60: Từ chữ tắt B60 (Beyond 60 years young) để chỉ các bác trên 60 tuổi trẻ. Nguyễn Tuân nói một câu chí lý, đại khái là "Còn sống vì biết sợ"

Phụ chú:
A. Blogs Đã Viết--Theo Đề Tài

B. Bước Chầm Chậm Thôi...Cập Nhật I
C. ACC - Kiểm Soát Hành Trình Thích Ứng

D. Grade (slope)